Մորտոնի նևրոմա. drtehmine.com

Մորտոնի նևրոման ոտնաթաթի ախտաբանություն է, որն առաջանում է ներբանային նյարդի շրջանում ֆիբրոզ հյուսվածքի բարորակ գերաճի հետևանքով։

Սովորաբար, այն  տեղակայվում է ոտքի երրորդ և չորրորդ մատների միջև։ Գոյացությունը բերում է ոտնաթաթում ցավերի առաջացման, որոնք ուժեղանում են նեղ կոշիկներ կրելիս և ախտահարված ոտնաթաթի ծանրաբեռնվածության ժամանակ։

Բուժումը հնարավոր է թերապևտիկ և վիրաբուժական եղանակներով։ Մորտոնի նևրոմայի վիրահատական հեռացումը ցուցված է այն դեպքում, երբ կոնսերվատիվ եղանակներն անհրաժեշտ արդյունք չեն տալիս։

Պատճառները

Ախտաբանությունն առաջանում է ոտնաթաթի լայնաձիգ կապանի ճնշման հետևանքով։ Հաճախ հիվանդությունն ախտորոշվում է կանանց մոտ։ Մորտոնի նևրոմայի գլխավոր պատճառը ոտնաթաթի կանոնավոր, արտահայտված ծանրաբեռնվածությունն է։  

Ծանրաբեռնվածության պատճառները.

• նեղ կոշիկների հաճախակի կրում,
• բարձրակրունկների կրում,
• սխալ քայլվածք,
• ճարպակալում,
• հաճախակի և երկարատև քայլք,
• աշխատանք «ոտքի վրա»,
• որոշակի սպորտային ծանրաբեռնվածություններ։

Ոտնաթաթի վնասվածքը ևս մի պատճառ է, որը կարող է բերել նյարդի վնասման։ Ախտաբանությունը հաճախ զարգանում է նաև հարթաթաթության հետևանքով, որն իր հերթին, սովորաբար, պայմանավորված է ժառանգականությամբ։ Հազվադեպ ախտաբանությանը կարող են նպաստել ոտնաթաթի քրոնիկ վարակները, նաև տարբեր այլ հիվանդություններ (բուրսիտ, խցանող աթերոսկլերոզ և այլն)։

Ախտանիշները

Տվյալ ախտաբանությանը բնորոշ են այրող ցավերը ոտնաթաթի դիստալ մասերում՝ հիմնականում երրորդ և չորրորդ մատների շրջանում, երբեմն ցավային զգացողությունները փոխանցվում են մատներին։ Ախտանիշների սրացումը կապված է անհարմար, նեղ կոշիկների կրման հետ։ Սովորաբար, հիվանդները նկատելի թեթևություն են զգում կոշիկները հանելիս։

Հիվանդության զարգացման հետ միասին ցավը դառնում է մշտական, մատները թմրում են։ Հիվանդության այս շրջանում բուժման կոնսերվատիվ եղանակները գրեթե անարդյունավետ են։  

Ախտորոշում և բուժում

• Ախտորոշումն իրականացվում է հիվանդի գանգատների, զննման, թեստերի, կլինիկական պատկերի և գործիքային հետազոտությունների հիման վրա (ռենտգեն` հարթաթաթությունն ախտորոշելու համար, ՈՒՁՀ (հայտնաբերում է նևրոման)։

Ախտորոշումից և հիվանդության շրջանը որոշելուց հետո բժիշկը կազմում է բուժման պլանը։

Բուժման արդյունավետության բացակայության դեպքում ցուցված է վիրահատական միջամտություն (նևրոմայի հեռացում)։ Մորտոնի նևրոմայի վիրահատական բուժման դեպքում իրականացվում է նևրոմայի մասնահատում կամ միջգարշապարային կապանների հատում։  Երկու միջամտություններն էլ, սովորաբար, իրականացվում են ամբուլատոր։  

Միջգարշապարային լայնաձիգ կապանի հատումը համարվում է առավել խնայող գործողություն։ Այն տևում է 10-15 րոպե, իսկ երկու ժամ անց հիվանդին թույլատրվում է քայլել։ Սակայն տվյալ միջամտությունից հետո հնարավոր են կրկնություններ։ Առավել արդյունավետ եղանակ է Մորտոնի նևրոմայի հեռացումը (ախտահարված նյարդի հեռացում)։

Մորտոնի նևրոմայով, ինչպես նաև ոտնաթաթի այլ ախտաբանություններով, ներկայում տառապում են տարբեր սեռի և տարիքի միլիոնավոր մարդիկ։ Բուժման ժամանակակից վիրաբուժական եղանակները հնարավորություն են տալիս ստանալ դրական  արդյունքներ՝ առանց բարդության ռիսկի։

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ